ژانر ماجراجویی و معمایی اولشخص همواره زیر سایهی سنگین شاهکاری کلاسیک به نام Myst قرار داشته است و در طول دههها، بازیهای متعددی تلاش کردهاند تا آن حس انزوا، گشتوگذار و درگیری ذهنی را بازآفرینی کنند. بازی Quern – Undying Thoughts با همین فرمول آشنا آغاز میشود: شما قدم به درون یک پورتال میگذارید، درِ پورتال پشت سرتان بسته میشود و خود را در یک جزیرهی زیبا، مرموز و پر از ماشینآلات عجیب گرفتار میبینید. در وبسایت پیکسل آرتس، ما همیشه از بازیهایی که هوش بازیکن را به چالش میکشند استقبال میکنیم، اما Quern اثری است که مرز باریک میان «چالش فکری» و «کلافگیِ ناشی از طراحی بد» را بارها زیر پا میگذارد. در ادامه به بررسی این بازی میپردازیم تا ببینیم آیا گشودن رازهای این جزیره ارزش صبر و حوصلهی شما را دارد یا خیر.
طراحی معماها؛ ایدهای درخشان که زیر بار تکرار لِه میشود
بزرگترین ادعای سازندگان Quern، استفاده از «مکانیکهای معماییِ چندبار مصرف» (Reusable puzzle mechanics) است؛ به این معنا که شما به جای حل کردن معماهای ایزوله و فراموش کردن آنها، باید به بازی به عنوان یک کلِ به همپیوسته نگاه کنید. این ایده روی کاغذ و در ساعات اولیه بسیار جذاب است. حل کردن پازلها نیازمند درک محیط و ارتباط میان اجزای مختلف جزیره است و موفقیت در آنها حس هوشمندیِ فوقالعادهای به بازیکن میدهد.
اما مشکل بنیادین بازی زمانی خود را نشان میدهد که این پیوستگی، منجر به رفتوآمدهای مداوم و خستهکننده (Backtracking) در سراسر نقشه میشود. شما بارها و بارها مجبور میشوید برای بررسی یک سرنخِ کوچک یا فشردن یک دکمه، کل نقشه را بدوید. طراحی بازی به گونهای است که اگر کوچکترین جزئیاتی را در گوشهای از نقشه نادیده بگیرید، کاملاً در بازی گیر میافتید. گاهی اوقات ارتباط میان سرنخها و راهحلِ معماها به قدری غیرمنطقی و دور از ذهن (Unintuitive) است که بازیکن چارهای جز استفاده از روشِ حدس و گمان (Brute-forcing) یا مراجعه به راهنماهای اینترنتی پیدا نمیکند.
ابزارهای ناکارآمد و نیاز به قلم و کاغذِ واقعی!
یک بازی معماییِ پیچیده نیازمند یک سیستم یادداشتبرداریِ قوی درون بازی است. متأسفانه، دفترچه یادداشتِ (Journal) داخلیِ Quern عملاً بیمصرف طراحی شده است و اطلاعات مهم را به درستی ثبت نمیکند. برای پیشروی در بازی، شما مطلقاً به یک دفترچه یادداشت واقعی در کنار کیبورد خود نیاز دارید تا نمادها، موقعیتها و سرنخها را رسم کنید؛ در غیر این صورت، به راحتی در میان حجم اطلاعاتِ پراکنده غرق خواهید شد.
علاوه بر این، مکانیزمهای دسترسیپذیری بازی نیز دچار مشکل هستند. سیستم برجسته کردن آیتمهای تعاملی (Sparkling mechanic) به شدت غیرقابلاعتماد است؛ بارها پیش میآید که از کنار یک آیتمِ حیاتی عبور میکنید بدون آنکه بازی تعاملی بودنِ آن را به درستی نشان دهد، و همین مسئله باعث اتلاف وقتِ چندساعته در محیط میشود.
روایت داستانی و مشکلات فنی؛ نامههایی بدون روح
داستان بازی و پیشینه جزیره منحصراً از طریق پیدا کردن نامهها و نوشتههای به جا مانده روایت میشود. اگرچه اتمسفر و مناظر جزیره به شدت زیبا و گیرا هستند، اما این نامهها فاقد هرگونه قلابِ درگیرکننده (Hook) برای همراه کردن بازیکن با روایت هستند. شما معماها را حل میکنید تا درهای جدید را باز کنید، نه به این خاطر که برای فهمیدن ادامهی داستان هیجانزده باشید.
از نظر فنی نیز بازی کاملاً بینقص نیست. یکی از باگهای عجیب و آزاردهندهی بازی، پرتاب شدنِ ناگهانی بازیکن به هوا در حین دویدن در محیط است! اگر در این پرتابها به درستی فرود نیایید، ممکن است در خارج از مرزهای نقشه گیر بیفتید و مجبور به بارگذاری مجدد فایل ذخیرهی خود شوید.
نتیجهگیری نهایی
بازی Quern – Undying Thoughts یک شبیهسازِ پیادهروی و پازلمحور است که اتمسفری گیرا و معماهایی پیچیده دارد. این بازی برای آن دسته از گیمرهای کلاسیکی که عاشق برداشتن قلم و کاغذ، یادداشتبرداریِ دقیق و ساعتها خیره شدن به مکانیزمهای عجیبوغریب هستند، میتواند تجربهای سرگرمکننده باشد. اما برای اکثر بازیکنان امروزی، رفتوآمدهای بیارزش، سرنخهای مبهم، سیستم راهنمای ضعیف و روایت داستانیِ خشک، بازی را از نیمه به بعد به تجربهای فرسایشی تبدیل میکند که ادامه دادنِ آن بیشتر از روی لجاجت است تا لذت. اگر به شدت تشنهی یک تجربهی مشابه Myst هستید، این بازی را با تخفیفِ ویژه تهیه کنید؛ در غیر این صورت، جزیرهی Quern مکان چندان مهماننوازی برای شما نخواهد بود.
بازی Quern - Undying Thoughts یک ماجراجوییِ اولشخص است که اتمسفر و ایدههای پازلمحورِ خوبی دارد، اما در اجرای کیفیِ آنها لنگ میزند. رفتوآمدهای مداوم، نیاز مبرم به یادداشتبرداری دستی و سرنخهای مبهم، آن را به اثری تبدیل کرده که تنها برای صبورترین و هاردکورترین طرفداران این ژانر قابل توصیه است.
استفاده از مکانیکهای چندبار مصرف که به پیوستگیِ دنیای بازی کمک میکند.
معماهای پیچیده که در صورت حل شدنِ منطقی، حس رضایت بالایی به همراه دارند.
دفترچه یادداشتِ درونبازیِ بیمصرف که بازیکن را مجبور به یادداشتبرداری فیزیکی میکند.
گنگ بودن ارتباط برخی سرنخها با معماها که منجر به حدس و گمان (Brute-forcing) میشود.
سیستم غیرقابلاعتمادِ نمایش آیتمهای تعاملی که باعث نادیده گرفتنِ ابزارهای مهم میشود.
روایت داستانیِ خشک از طریق نامهها و باگهای فیزیکِ آزاردهنده (پرتاب شدن به بیرون نقشه).